Tegels vervangen doe je door de oude tegel te verwijderen, de ondergrond schoon te maken en een nieuwe tegel te leggen met de juiste lijm en voeg. Of het nu gaat om een gebarsten vloertegel of een loszittende wandtegel: met de juiste aanpak is het een klus die je in de meeste gevallen zelf kunt uitvoeren. Hieronder lees je precies hoe je te werk gaat.
Wanneer is het nodig om tegels te vervangen?
Een loszittende tegel is meer dan een ergernis. Op de vloer kan het een struikelgevaar zijn, in de badkamer of keuken kan vocht achter een losse wandtegel kruipen en schimmel veroorzaken. Vervangen heeft prioriteit zodra je een holle klank hoort als je op de tegel tikt, als de voeg rondom volledig is afgebrokkeld, of als de tegel zichtbaar gebarsten is.
Kleine haarscheurtjes in de bovenkant van de tegel zijn soms puur cosmetisch, maar een scheur die door de hele tegel gaat laat vocht door. Wacht daar niet te lang mee, zeker niet in natte ruimtes.
Wat heb je nodig?
- Beitel en hamer (of een tegelbreker)
- Haakse slijper of tegelsnijder (voor de nieuwe tegel op maat)
- Schroevendraaier of voegboor om de voeg te verwijderen
- Tegellijm of tegelcement, passend bij de ondergrond
- Voegmiddel in de juiste kleur
- Spons, emmer en water
- Waterpas
- Veiligheidsbril en werkhandschoenen
Zorg dat je een reservetegel hebt van hetzelfde formaat en liefst dezelfde serie. Tegels van dezelfde partij hebben vaak een iets andere tint dan tegels die later zijn geproduceerd. Bewaar dus altijd een paar tegels over na een verbouwing.
Tegels vervangen: stap voor stap
Stap 1: verwijder de voeg rondom de tegel. Gebruik een voegboor of een schroevendraaier om de voeg weg te krassen. Dit is nodig om de tegel los te kunnen tikken zonder de buurtegels te beschadigen. Werk rustig en precies.
Stap 2: verwijder de tegel zelf. Boor eerst een gat in het midden van de tegel zodat de druk een kant op kan. Sla daarna met een beitel en hamer vanuit het midden naar buiten toe de tegel in stukken. Trek de brokken weg en wees voorzichtig aan de randen zodat de aangrenzende tegels heel blijven. Draag altijd een veiligheidsbril: tegelsplinters kunnen ver wegvliegen.
Stap 3: maak de ondergrond schoon. Verwijder alle oude lijmresten met een beitel of slijper. De ondergrond moet vlak, stofvrij en droog zijn voordat je verder gaat. Zit er oud cement dat niet loslaat, laat dat zitten zolang het vlak is; een kleine oneffenheid kun je opvangen met extra lijm.
Stap 4: breng de tegellijm aan. Smeer tegellijm op de ondergrond én op de achterkant van de nieuwe tegel (de zogenoemde dubbelbewerking). Gebruik een getande lijmspaan voor een gelijkmatige laag. Dit zorgt voor een goede hechting en voorkomt dat de tegel later opnieuw loslaat.
Stap 5: leg de nieuwe tegel. Druk de tegel op zijn plek en beweeg hem licht heen en weer om de lijm goed te laten verspreiden. Gebruik een waterpas om te controleren of de tegel gelijk ligt met de omliggende tegels. Gebruik tegelkruisjes om de voegbreedte gelijk te houden.
Stap 6: voegen. Laat de lijm de aanbevolen droogtijd doorlopen (meestal 24 uur, maar check de verpakking). Daarna breng je het voegmiddel aan met een rubberen voegspaan. Werk het in de naden en verwijder het overtollige voeg met een vochtige spons. Laat alles goed uitharden voordat je de vloer of wand weer gebruikt.
Veelgemaakte fouten bij het vervangen van tegels
De meest gemaakte fout is te veel haast. Wie te vroeg op een verse tegel stapt of de voeg te snel aanbrengt, riskeerde een scheve of loszittende tegel. Geef lijm en voeg altijd de tijd om goed te harden.
Een andere valkuil is de verkeerde lijm kiezen. Voor vloeren met vloerverwarming gebruik je flexibele tegellijm, want de ondergrond beweegt mee met temperatuurwisselingen. Gewone tegelcement is daarvoor niet geschikt en kan na verloop van tijd loslaten.
Tot slot: vergeet de aansluiting met de wand of de overgang naar een ander materiaal niet te kitten. Een harde voegverbinding op die plek springt bij beweging van het huis of de vloer als eerste kapot. Gebruik daar siliconenkit in plaats van voegmiddel.
Zelf doen of een vakman inschakelen?
Één of een paar losse tegels vervangen is voor de meeste doe-het-zelvers goed te doen, zeker als de ondergrond in orde is. Gaat het om een groter oppervlak, een vloer met vloerverwarming of een badkamer die volledig opnieuw betegeld moet worden, dan is een tegelzetter de betere keuze. De kosten voor een vakman liggen naar schatting rond 30 tot 60 euro per uur in 2025, afhankelijk van de regio en de complexiteit van de klus.
Heb je de juiste reservetegel, een beetje geduld en de basisgereedschappen in huis, dan is het vervangen van een enkele tegel een klus van een halve dag. Het resultaat is direct zichtbaar en voorkomt verdere schade aan de ondergrond of omliggende tegels.